JABŁONNA
W roku 1774 prymas Michał Poniatowski - brat króla Stanisława Augusta odkupił majątek od kapituły i rozpoczął budowę rezydencji. Zatrudnił najlepszych architektów królewskich: Dominika Merliniego i Szymona Zuga.
Wzniesiony został pałac na planie prostokąta z wieżyczką zwieńczoną kulą, dwa pawilony - zachodni księcia Poniatowskiego i wschodni królewski, w którym mieszkał król podczas odwiedzin brata. Rezydencję otaczał park krajobrazowy oraz szereg innych budowli parkowych. Swoją architekturą wyróżnia się tzw. pawilon chiński.
Przez wiele lat Jabłonna była letnią rezydencją ks. Józefa Poniatowskiego. Po śmierci księcia w bitwie pod Lipskiem w roku 1813, właścicielką Jabłonny została Anna z Tyszkiewiczów Dunin-Wąsowiczowa. Na jej zlecenie Henryk Marconi przebudował częściowo pałac. Dobudowano kolumnową pergolę z lapidarium, ustawiono rzymskie rzeźby i sarkofag. W pałacowym parku zbudowano łuk triumfalny z napisem: "Ustronie bohatera ozdobiwszy starannie, bez naruszenia pamiątek potomnych przekazuję, 1837 A.D.W.".
Władający pałacem w II p. XIX w. hrabia August Potocki założył tu stajnię koni wyścigowych. Jeszcze dziś oglądać możemy zrujnowane nieco budynki.
Okres okupacji pałac przetrwał w niezłym stanie. Po wojnie przekazano zespół pałacowo-parkowy Polskiej Akademii Nauk. Odbudowany przez Pracownie Konserwacji Zabytków nie odzyskał w pełni swego XVIII-wiecznego wyglądu. Wnętrza otrzymały klasycystyczny wystrój. Wyposażono je w stylowe mebel i obrazy. Nie wróciła do pałacu gromadzona przez lata kolekcja dzieł sztuki. Rozproszone zostały liczne archiwalia i meble.
W otoczeniu XVIII-wiecznych fresków pokrywających ściany kawiarni i restauracji można zjeść wspaniałe dania przygotowane przez "pałacowych" kucharzy. Otwarta niedawno po trwającym kilka lat remoncie, oficyna pałacowa w urządzonych stylowo: - 7 apartamentach, 6-jednoosobowych i 11-dwuosobowych pokojach, może gościć 42 osoby.
Gmina Jabłonna jest zlokalizowana w centralnej części Mazowsza. Jest ona położona w obszarze Kotliny Warszawskiej w dorzeczu Wisły na terenach, które są uznawana za ekologicznie czyste i posiadające korzystne warunki klimatyczne. Region Mazowsza, w którym znajduje się gmina, niemal nie ma jezior: największe znaczenie mają dwa sztuczne zbiorniki, z których jeden - Zalew Zegrzyński koło Warszawy - znajduje się na terenie gmin sąsiadujących z Jabłonną.
