Pułtusk
Historia renesansowego zamku w Pułtusku sięga XII wieku, gdy na miejscu obecnego zamku powstał drewniany gród należący do biskupów płockich. Nieustannie atakowany przez Litwinów został spalony w 1386 roku.
Wkrótce rozpoczęto budowę solidnej, murowanej siedziby gotyckiej. W XVI wieku biskupi z obronnego zamku średniowiecznego uczynili wspaniałą rezydencję renesansową. Zasypano fosy, powstały malownicze ogrody, w których hodowano nawet rośliny ze strefy śródziemnomorskiej. Zbudowano także na skraju ogrodu przyzamkową kaplicę "Magdalenkę". Ten renesansowy kościółek w kształcie rotundy był wielokrotnie niszczony, obecnie odbudowany zachwyca swą prostotą i pięknem.
W XVII wieku H.Firlej dobudował prowadzący do zamku most arkadowy, który przetrwał do dzisiaj.
Rezydencja biskupów płockich ucierpiała wielokrotnie, w czasie działań wojennych: "w latach potopu szwedzkiego", podczas walk Napoleona z Rosją i Prusami na początku XIX wieku i wreszcie w czasie ostatniej wojny. W 1945 roku zamek spalił się i po niewielkiej odbudowie mieścił urzędy władz powiatowych. Obecny stan przywrócono w latach: 1974-89.
Zamek ma kształt podkowy i ramionami zwrócony jest na południe. Wokół roztacza się rozległy park schodzący ku Narwi.
